Kronikak

#Biofem: Martzelina Lopetegipremium
Oiartzuarra, XIX. mendeko bertsolaria zen Martzelina Lopetegi. Garaiko bertsolari ezagun guztiak gizonezkoak badira ere (Txirrita, Pello Errota…), emakumeak ere baziren. Horren erakusle da, XV. mendeko Bizkaiko Foru Zaharrak jasotzen duela emakumeek bertsotan egiteko debekua.  Beñat Gaztelumendi eta Nerea Ibarzabalen ahotsean jaso ditugu haren hitzak.   Entzun biografia hemen: http://www.eitb.eus/eu/irratia/euskadi-irratia/programak/blai/osoa/5073786/martzelina-lopetegi-xix-mendeko-bertsolari-oiartzuarra/
premium
Ana Iruretagoyena
#Biofem: Maryam Mirzakhanipremium
Maryam Mirzakhani irandarra zen, matematikaria, Nobel sariaren parekoa (Fields saria) irabazten lehen emakumea –eta bakarra gaurdaino-. Herrialde islamiarrekoa izanik, estereotipoak hausteko eredu da, eta zientziaren esparruan, emakumezko erreferentea. Bularreko minbiziaz hil da aurten, eta haren heriotzak iraultzatxoa eragin du Iranen: egunkari gehienek zapirik gabe erakutsi dute Mirzakhaniren argazkia, lege islamiarraren tabuak hautsiz.   Entzun biografia hemen: http://www.eitb.eus/eu/irratia/euskadi-irratia/programak/blai/osoa/5075817/maryam-myrzakhani-matematikari-irandarra-estereotipoak-hausten-eredu/
premium
Ana Iruretagoyena
#Biofem: Ernestina de Champourcínpremium
Ernestina de Champourcin gasteiztarra, 27ko belaunaldiko poesia idazlea. 27ko belaunaldian gizonezkoak bakarrik ezagutzen baditugu ere (Lorca, Alberti, Salinas…) emakumeak ere izan ziren tartean: lagunak ziren, elkarrekin hausnartzen zuten…  “Las sinsombrero” bezala ezagutzen dira egun, eta horietako bat da Champourcin. Testu liburuetatik erabat ezabatuta daude emakumeok, 1927an aitortza handiagoa izan bazuten ere.   Entzun biografia hemen: […]
premium
Ana Iruretagoyena
Bakoitzari bere izenezpremium
Arazoaz jabetuta nengoen lehendik ere, urtero-urtero errepikatzen den istorio tamalgarria delako, baina gaur arte, inoiz izan gabea nintzen Hondarribiako egun handian. “Ikaragarria” izango zela espero nuen, beste urte batzuetan beste kazetari batzuei hala irakurri diedalako, eta oraindik harridura gainetik kendu ezinda nabil. Arrotza. Hala sentitu naiz Hondarribiara heldu eta nire burua “betiko” alardeko –alarde matxistako, […]
premium
Ana Iruretagoyena
Euskal Herri feminista eraikitzeko bidean: emakume* abertzaleen VII topaketa feministakpremium
15 urteetako jardunaren errepasoa eginez ekin dio Miren Aranguren bilgunekideak topaketako mahai inguruari: feminismoa gorakadan dago orain, giro hori ez zegoen lehen, bere arabera. Boteretzeari dagokionean, boterea non nahi dagoen elementua dela azaldu du Arangurenek, harreman guztietan; “eta behar dugu elkarrekin aritzeko eta euskal herriaren  burujabetza prozesuan indar kolektiboa eraikitzeko”. Boteretze feministaren ezaugarriei heldu die […]
premium
Kitto eta Topatu
Estatua eta politika ere #Plaza dirapremium
Jule Goikoetxeak eta Onintza Enbeitak hartu zuten Feministaldiko plaza ostegunean. Estatufobia liberalaz aritu zen Goikoetxea eta pertsonala politikoa dela aldarrikatu zuen Enbeitak. Estatufobia patriarkala izan zuen hizpide Jule Goikoetxeak. Jendartearen baitan indarkeria beti emango dela du premisa eta, beraz, egitura politiko publikoen aldarria egin du, publikoa den hori birkontzeptualizatuz. Estatufobiaren analisia eginda, Goikoetxeak aitortzen du […]
premium
Ana Iruretagoyena
Urapremium
Espazio murriztura mugatzen da guztia, ohe handi bat izanagatik ere. Atzean dut Bata, aurrean Bestea, belauniko gaude. Bestearen ezker eskuko hatza miazkatu dio Batak, ahoan sartu eta bero eta umel sentitu du mingainean. Ahoa muxukatu diot Besteari, gozo hasieran, baina gogoz, grinaz ondoren. Gerritik heldu nau eta bizkarretik bularretaraino luzatzen diren laztanak sentitzen ditut Bataren […]
premium
Ana Iruretagoyena
Plazeraren bideak, urratu gabeakpremium
Email batek bildu gintuen denok eta, egiazki, erdizka baino ez genuen ezagutzen gu hara deitu izanaren arrazoia. Lausotasun hark parte hartzeko gogoa lotsatu ere egin zigun askori, baina, Herri zahar, andre berri izenburua irakurtzea nahikoa zen, Miarritzeko topaketa hartako aulki bat norbere ipurdiarekin betetzeko nahia sentitzeko. Aterpetxera iritsi bezain pronto, kostalde lapurtarrari egindako ohiko postaletatik […]
premium
Itzea Urkizu
Maitasunari mehatxupremium
2016ko otsailak 14, Mikelazulo espazioa, gosari beroa, Mari Luz Esteban antropologoa eta hogeita hamar lagun inguru, gertu. Hizpidea: Maitasuna. Hain zuzen ere, gai horri buruzko liburua argitaratu zuen Estebanek 2011n: Crítica del pensamiento amoroso [Maitasun pentsamenduari kritika], Edicions Bellaterra etxearen eskutik. Bertan, bilketa-lana egin zuen, batik bat: batetik, hainbat pentsalariren ideiak ekarri zituen eta azaldu […]
premium
Danele Sarriugarte
“Gaitasunak ez dira indibidualak, komunitatean ematen diren ahalbideak baizik”premium
Zer da, zuretzako, sexua? Galdera horri erantzuten saiatzen dira Yes we fuck dokumentaleko protagonista gehienak. Feministaldiaren bigarren mahai inguruan, Antonio Centeno zuzendaria aritu zen, dokumentalak aztertutako gaien inguruan zenbait hausnarketa plazaratzen. Beste behin agerian uzten du Centenok berdintasun politikoaren eta berdintasun errealaren arteko aldea: “aniztasun funtzionalaren inguruan lege asko daude Espainiako Estatuan, baina bakarra ere […]
premium
 klitto!
Malen, Ana eta Irati